کتتر شریانی چیست
کتتر شریانی چیست کتتر شریانی چیست؟ کتتر شریانی یا Arterial Catheter یک لوله باریک و انعطاف پذیر بوده که داخل
...کتتر شریانی چیست
کتتر شریانی چیست؟ کتتر شریانی یا Arterial Catheter یک لوله باریک و انعطاف پذیر بوده که داخل یک شریان قرار می گیرد و امکان اندازه گیری مداوم فشار خون و نمونه گیری مکرر از خون شریانی را فراهم می کند. از کتتر شریانی بیشتر در مراقبت های ویژه، اتاق عمل و شرایطی که وضعیت بیمار ناپایدار است استفاده می شود. در این محتوا به بررسی انواع کتتر شریانی می پردازیم پس تا انتها همراه ما باشید.
کتتر شریانی چیست و چه کاربردی دارد؟
در پاسخ به اینکه کتتر شریانی چیست باید گفت کتتر شریانی نوعی دسترسی عروقی تهاجمی است که داخل شریان قرار می گیرد و فشارهای مختلف مثل سیستولیک، دیاستولیک و فشار متوسط شریانی را به صورت مداوم ثبت می کند.
اگر بخواهیم مهم ترین کاربردهای کتتر شریانی را نام ببریم باید گفت:
- پایش مداوم فشار خون شریانی
- نمونه گیری مکرر برای آزمایش گاز خون شریانی یا ABG
- پایش بیماران بدحال در بخش مراقبت های ویژه
- کنترل دقیق وضعیت همودینامیک بیمار
- کمک به تنظیم داروهای وازواکتیو و داروهای موثر بر فشار خون
- پایش بیماران در برخی جراحی های پیچیده
- ارزیابی وضعیت اکسیژن رسانی و تهویه در شرایط خاص
برای آشنایی با ویژگی های آنژیوکت ایمن به پادکست گوش دهید!
انواع کتتر شریانی بر اساس محل قرارگیری
اگر بخواهیم انواع کتتر شریانی را دسته بندی کنیم بهتر است آن ها را بر اساس محل قرارگیری و نوع کاربرد آنها توضیح دهیم. به صورت کلی انواع کتتر شریانی عبارت اند از:
| نوع کتتر | محل قرارگیری | کاربرد کلی |
| رادیال | مچ دست | پایش فشار خون و نمونه گیری خون شریانی |
| فمورال | کشاله ران | دسترسی شریانی در بیماران منتخب |
| براکیال | بازو | موارد خاص |
| آگزیلاری | زیر بغل | محل جایگزین در شرایط خاص |
| دورسالیس پدیس | روی پا | موارد منتخب |
کتتر شریانی رادیال
در بررسی کتتر شریانی چیست، رادیال یکی از انواع آن می باشد. این کتتر در شریان رادیال مچ دست قرار گرفته و یکی از رایج ترین انواع کتتر شریانی به حساب می آید. از این مدل برای پایش مداوم فشار خون و نمونه گیری خون شریانی استفاده می شود.
کتتر شریانی فمورال
کتتر شریانی فمورال در ناحیه کشاله ران قرار داده می شود. این نوع کتتر در بیماران بدحال یا زمانی که دسترسی به شریان های محیطی دشوار است مورد استفاده قرار می گیرد.
کتتر شریانی براکیال
همانطور که از نام آن پیداست در شریان براکیال واقع در قسمت بازو قرار می گیرد. استفاده از این کتتر نسبت به کتتر رادیال کمتر بوده و بیشتر در شرایط خاص و با تشخیص تیم درمان انجام می شود.
کتتر شریانی آگزیلاری
کتتر اگزیلاری در زیر بغل قرار می گیرد. این لاین شریانی در مواقعی که دیگر دسترسی ها مناسب نیستند به عنوان یک راهکار جایگزین مورد استفاده قرار می گیرد.
کتتر شریانی دورسالیس پدیس
کتتر شریان دورسالیس پدیس در قسمت روی پا قرار می گیرد. این مدل کتتر شریانی زمانی استفاده می شود که بیمار شرایط خاصی داشته باشد و همین طور به امکان دسترسی دیگر شریان ها نیز بستگی دارد.
نحوه عملکرد کتتر شریانی
پس از دانستن اینکه “کتتر شریانی چیست” باید با نحوه عملکرد آن نیز آشنا شد. کتتر پس از قرارگیری در شریان به یک سیستم مخصوص انتقال و ترانسدیوسر متصل می شود. فشار موجود در شریان از طریق این سیستم به ترانسدیوسر منتقل و به شکل موج و اعداد روی مانیتور نمایش داده می شود. به این ترتیب می توان فشار خون را به صورت پیوسته مشاهده کرد.
در کنار پایش فشار خون، کتتر امکان دسترسی به خون شریانی را نیز فراهم کرده و در بیمارانی که نیاز به آزمایش های مکرر دارند میتوان بدون انجام نمونه گیری های مکرر نمونه خون را تهیه کرد.
چه بیمارانی به کتتر شریانی نیاز دارند؟
به صورت کلی “کتتر شریانی” برای همه بیماران ضروری نبوده و معمولا در زمانی کاربرد دارد که پایش دقیق و مداوم وضعیت و یا نمونه گیری مکرر خون شریانی اهمیت داشته باشد. موارد زیر از جمله شرایطی هستند که ممکن است نیاز به کتتر شریانی وجود داشته باشد.
- شوک و ناپایداری همودینامیک
- نارسایی شدید تنفسی
- نیاز به اندازه گیری مداوم فشار خون
- استفاده از داروهای وازواکتیو
- برخی جراحی های پیچیده
در برخی جراحی های پیچیده، استفاده از کتتر شریانی در کنار محصولات عمومی جراحی می تواند به پایش دقیق تر وضعیت همودینامیک بیمار کمک کند.
مزایای کتتر شریانی
استفاده از این کتترها در برخی بیماران مزایای مختلفی دارد. اگر بخواهیم چند نمونه از این مزایا را بیان کنیم باید گفت:
- اندازه گیری مداوم فشار خون: این روش برخلاف روش های دیگر اطلاعات فشار خون را به صورت پیوسته در اختیار تیم درمان قرار می دهد.
- دسترسی به خون شریانی: در بیمارانی که به آزمایش های مکرر نیاز دارند، امکان نمونه گیری مکرر از خون شریانی را بدون نیاز به انجام مجدد سوراخ کردن پوست فراهم می کند.
- مدیریت بیماران: دسترسی به اطلاعات لحظه ای می تواند در تصمیم گیری های درمانی موثر باشد.
کتتر شریانی در اتاق عمل
به صورت کلی در اتاق عمل کتتر شریانی برای پایش مداوم فشار خون و بررسی وضعیت همودینامیک بیمار در برخی جراحی ها مورد استفاده قرار می گیرد. این وسیله در کنار محصولات بیهوشی تنفسی و دیگر تجهیزات پزشکی به تیم درمان کمک می کند تا وضعیت بیمار را با دقت بیشتری کنترل کنند.
