ایا کیسه کلستومی دائمی است؟

ایا کیسه کلستومی دائمی است یا خیر؟ برای پاسخ به این سوال باید علت استفاده از کیسه و شرایط بیمار را مورد بررسی قرار دهیم. در اکثر مواقع استفاده از “کیسه کلستومی دائمی” نیست اما زمان هایی است که آسیب وارد شده به بیمار شدید بوده و نیاز است که بیمار به طور دائمی از کیسه کلستومی استفاده کند.

قبل از پرداختن به اینکه آیا باید از کیسه کلستومی به صورت دائم یا موقت استفاده شود، باید بدانیم کیسه کلستومی چیست؟ در ادامه به چیستی آن، دلایل نیاز  کیسه، انواع و خطرات احتمالی خواهیم پرداخت.

کیسه کلستومی چیست؟

هنگامی که بیمار با مشکلات روده مواجه شده یا نیاز است قسمتی از آن بریده و خارج شود، در این زمان مشکل دفع مدفوع برای بیمار به وجود میاد که راه حل آن عمل جراحی کلستومی است. از طریق این عمل و ایجاد شکافی در ناحیه شکم که به آن استوما گفته می شود انتهای روده به شکاف متصل شده و از این مسیر مدفوع از بدن بیمار  که در بیرون آن کیسه کلستومی قرار دارد خارج می شود.

محل قرارگیری کیسه کلستومی متغیر است، ممکن است در بعضی مواقع در سمت چپ بدن بیمار نصب شود یا در سمت راست شکم قرار گیرد که در نهایت محل قرار گیری آن بسته به نوع عمل و قسمت بریده شده روده دارد. اندازه سوراخ استوما ممکن است در  ابتدا بزرگ باشد ولی با بهبود حال بیمار کوچکتر می شود، این موضوع شامل کیسه کلستومی هم می شود و اندازه آن بستگی به نیاز بیمار و تشخیص پزشک دارد.

برای آشنایی با کیسه کلستومی و علت استفاده از آن به پادکست گوش دهید.

دلایل عمل جراحی کلستومی دائمی

اما ایا کیسه کلستومی دائمی است؟ پاسخ این سوال می تواند با توجه به بررسی و شرایط بیمار و تشخیص پزشک مثبت باشد. در زمان هایی که بیمار دچار سرطان روده خوش خیم شده است که وقتی که روده بزرگ بهبود یابد از کیسه کلستومی موقت استفاده می شود اما در مواردی خاص استفاده از کیسه کلستومی دائمی می شود.

مشکلات گوارشی یا مادرزادی می تواند از جمله دلایلی باشد که نیاز است بیمار  کلستومی دائمی انجام دهد. هر زمان به تشخیص پزشک بیمار روند بهبودی مناسبی نداشته باشد، استفاده از کیسه کلستومی دائمی می تواند شروع و بازگشتی دوباره به زندگی عادی باشد. دلایل اصلی کلستومی دائمی به شرح زیر است :

1. سرطان بدخیم : بعضی مواقع نیاز است بخاطر تومور های سرطانی بخشی از روده یا رکتوم برداشته شود و دیگر امکان اتصال مجدد وجود ندارد.
2. التهاب غیرقابل کنترل روده : کولیت اولسراتیو یا بیماری کرون که شدید هستند باعث آسیب های غیر قابل درمان می شوند و بیمار مجبور است بخش زیادی از روده خود را از دست دهد.
3. تروماتیک وسیع : اتفاقات و حوادث شدیدی که ترمیم یا مسیر بهبودی کامل را مختل کرده و دیگر روده به حالت طبیعی خود باز نمی گردد.

انواع کلستومی

ایا کیسه کلستومی دائمی است؟ برای اطلاع از این موضوع ابتدا باید با انواع کلستومی و دلایل آن آشنا شویم تا بدانیم به چه علت استفاده می شود و ویژگی های آنها چیست؟ در جدول زیر انواع کلستومی را مقایسه کرده ایم و ویژگی های هر کدام را بررسی کرده ایم.

خطرات و عوارض کلستومی

عمل جراحی کلستومی هم می تواند مانند سایر عمل ها دارای عوارض در هنگام جراحی یا عوارض پس از جراحی داشته باشد. این خطرات ممکن است خیلی کم پیش بیاید اما در صورت مشاهده باید سریعا اقدامات لازم برای جلوگیری از آسیب های احتمالی انجام شود. موارد زیر علائمی هستند که باید با آنها آشنا باشید:

• خونریزی داخلی روده
• آسیب به سایر اندام ها
• عفونت محل استوما
• خونریزی از سوراخ استوما
• ذات الریه
• آمبولی ریه
• ترومبوفلبیت

روند بهبودی کلستومی

پس از تشخیص اینکه “ایا کیسه کلستومی دائمی است” یا نه، باید روند بهبودی کامل را پیش گرفت تا مشکلی برای بیمار در آینده پیش نیاید. بعد از عمل جراحی و مشاهده نشدن عوارض عمل کلستومی باید نکاتی را رعایت کرد تا روند بهبودی به صورت کامل و به خوبی پیش برود که این امر با دریافت مشاوره استومی درست و کامل مسیر بازگشت به زندگی عادی را هموار خواهد کرد.

پس از عمل جراحی

بعد از عمل کلستومی بیمار باید به طور میانگین بین 4 تا 7 روز در بیمارستان بستری بماند تا تحت مراقبت دقیق پزشک باشد. گاهی ممکن است این زمان بخاطر علت بیماری یا مشاهده علائم تغییر پیدا کند.

بهبود کامل

اگر نکات و رژیم غذایی مربوطه به درستی رعایت شود و همه چیز مرتب باشد، بیمار پس از گذشت 2 ماه می تواند روند عادی گذشته بازگردد. البته با مشورت پزشک ممکن است یک سری فعالیت ها یا مصرف برخی مواد غذایی محدود شود.

کلستومی موقت

اگر کلستومی موقت انجام شده باشد پس از بهبود کامل روده، برداشتن محصولات استومی و انجام جراحی معکوس به طور معمول پس از 3 ماه و با بررسی های پزشک بیمار می تواند زندگی عادی پیش از کلستومی را پیش بگیرد.

تاثیر استفاده از کلستومی دائمی بر فعالیت های اجتماعی

انجام کلستومی دائمی نباید موجب این شود که بیمار دیگر نمی تواند از زندگی خود لذت ببرد و به خاطر استفاده از کیسه کلستومی زندگی عادی شخص محدود شده است. پذیرش این موضوع کمی نیاز به زمان و حمایت اطرافیان دارد. مواردی که به راحتی می توان با آنها کنار اومد به شرح زیر است :

• سفر : یک نسخه از دستورالعمل های پزشکی با خود همراه داشته باشید و تجهیزات مربوطه مانند محصولات چسب پایه استومی را همراه با خود داشته باشید تا بتوانید از سفر خود نهایت لذت را ببرید.
• ورزش : فعالیت ها معمولی ورزشی مانند پیاده روی، دوچرخه سواری و… به سادگی امکان پذیر است اما سایر فعالیت های پر فشار را حتما با پزشک در میان بگذارید تا در صورت غیر مجاز بودن آن به سراغشان نروید.
• استرس نشت : یکی از اصلی ترین نگرانی ها برای بیماران نشت مواد زائد خارج  شده از کیسه است. این نگرانی و استرس با انتخاب محصولات با کیفیت می تواند به سادگی برطرف و کاهش یابد.
• استخر و حمام : با کیسه محافظت شده که به طور کامل بسته شده است یا استفاده از درپوش مخصوص ضد آب به راحتی مشکلات مربوط به آب برطرف می شود.
• تصویر بدنی : تصور این که در بدن بیمار تغییری فیزیکی شکل داده است و همیشه کیسه ای در  خارج از بدن به بیمار متصل است می تواند تاثیری روانی بر ذهن و تمرکز شخص گذاشته باشد. این مشکل با نادیده گرفتن این موضوع، تمرین، مشاوره و حمایت از سوی اطرافیان به مرور زمان رفع می شود.

سوالات متداول

چه مدت زمان میبرد بیمار به شرایط عادت کند ؟

به طور معمول روند بهبودی فیزیکی بین 6 تا 8 هفته زمان خواهد برد، اما بهبود روانی بسته به شرایط ممکن است تا یک سال طول بکشد.

آیا با کیسه استومی دائمی می تواند شنا کرد ؟

بله امکان پذیر است. با پوشش کامل کیسه یا استفاده از درپوش مخصوص این مسئله امکان پذیر است.

آیا عمل کلستومی دائمی است ؟

بسته به شرایط و مشکل بیمار این عمل می تواند هم به صورت موقت و هم به صورت دائم انجام شود.